Selman ADA
Bağımsız Kültür Sanat Sen. Gnl. Başkanı.
Opera Bale Kulübü Gnl. Başkanı
15.10.2006
DEVLET OPERA VE BALESİ NASIL ÇAĞDAŞLAŞIR?
1. Devlet Opera ve Balesi Genel Müdürlüğü Kuruluş Yasası’na ek olarak malî şartları belirleyen bir yasa çıkartılmalı, (TRT örneğinde olduğu gibi) katsayılar ve ünvanlar belirlenmelidir.
2. Kuruluş yasasında değişiklik yapılarak Devlet Opera ve Balesi özerk kurum olarak yeniden yapılandırılmalı, genel müdürlük sistemi yerine opera ve baleler illerde devlet ödenekli, bağımsız çalışan, devletin malî denetimine açık, bölge bazında hizmet veren birer bağımsız kurum haline dönüştürülmelidir.
3. İstihdam sistemi, I) Kadrolular, II) Orta Vadeli Sözleşmeler, III) Kısa Vadeli Sözleşmeler şeklinde üç kolda yeniden planlanmalı, kadrolular orkestra, kordöbale, koro, sahne görevlileri, atölye çalışanları ve idarî görevlilerden oluşmalıdır. Bunun için bir opera bale kurumundaki ideal kadrolu sayısı orkestra: 120 kişi, koro: 90 kişi, kordöbale: 70 kişi, sahne görevlileri: 30 kişi, atölyeler: 40 kişi, idarî görevliler: 20 kişi olmak üzere toplam 370 kişiden oluşmalıdır. Diğer sanatçı ve çalışanlar Orta ve/veya kısa vadeli sözleşmelerle istihdam edilmelidir. Bunların sayısı 130 kişiyi geçmemelidir.
4. Bir “Türk Opera ve Balesi Üst Kurulu” [TOBÜK] kurulur. Bu kurulun görevleri: I) Yarışmayla müdür atanmasını sağlamak, II) Malî açıdan opera ve bale kurumlarını denetlemek, III) Müdürlüklerin bütçelerini onaylayarak her yıl İçişleri Bakanlığına sunmak. Üst Kurul Üyeleri Devlet Opera ve Balesi müdürlüklerinden seçimle gelen ikişer kişi ile iki opera ve bale bestecisi ve iki opera orkestrası şefinden (ya da TC uyruklu genel müzik direktörlerinden) (toplam on dört kişi) oluşmalıdır. Kurul, başkanını beş yıl için seçmelidir.
Sonuç:
Mevcut yasa eskidiği için çağımızın ihtiyaçlarına yanıt verememekte, sanatsal gelişmeyi engellemektedir. Sanat kurumları bağımsız olmalı, denetime açık olmalı, katılımcı demokratik ilkelerle yönetilmelidir. Yukarıda söz ettiğim değişiklikler Türk opera ve balesinin hızla dünyada rekabet edebilecek seviyeye ulaşmasını sağlayacaktır.
|
